Kolegiata w Wiślicy

Kolegiata w Wiślicy, małej wsi w województwie świętokrzyskim, została wzniesiona w XIV wieku z inicjatywy króla Kazimierza Wielkiego. Świątynia, od 2005 roku nosząca także tytuł bazyliki mniejszej, jest jednym z najstarszych i największych kościołów dwunawowych w Polsce.

W miejscu, w którym powstała kolegiata, istniały wcześniej dwie romańskie świątynie, co potwierdziły prowadzone w latach 1958-1963 badania archeologiczne. Pierwsza kolegiata pw. Narodzenia NMP została ukończona w drugiej połowie XII wieku za panowania Kazimierza Sprawiedliwego, choć jej budowę rozpoczął jego starszy brat - książę Henryk Sandomierski. Pod prezbiterium niewielkiej, jednonawowej świątyni znajdowała się krypta, której pozostałości zachowały się do dziś w podziemiach bazyliki. Druga, większa kolegiata pw. Trójcy Świętej powstała na początku XIII wieku. Z trójnawowego kościoła, przy fasadzie którego znajdowały się dwie wieże, do czasów współczesnych przetrwały fragmenty płytek posadzkowych.

Budowę trzeciej, zachowanej do dziś kolegiaty wiślickiej ufundował Kazimierz Wielki. Legenda głosi, że świątynię wzniesiono w ramach pokuty za zabójstwo kanonika Marcina Baryczki, w które miał być zamieszany sam król. Mimo że okoliczności tego wydarzenia nie są jasne, ze śmiercią Baryczki miała wiązać się cała seria fundacji kościołów pokutnych - oprócz kolegiaty w Wiślicy jako zadośćuczynienie miały powstać również kolegiata w Sandomierzu oraz kościoły w Szydłowie, Stopnicy, Zagości i Kargowie.

Na przestrzeni wieków świątynia była wielokrotnie naprawiana i restaurowana. W 1915 roku kościół został poważnie uszkodzony przez austriacką artylerię - zniszczono między innymi fasadę zachodnią oraz pochodzące z XIII wieku wieże. Rozpoczętą po I wojnie światowej odbudowę świątyni, prowadzoną pod kierunkiem słynnego polskiego architekta Adolfa Szyszko-Bohusza, ukończono w 1926 roku.

W prezbiterium bazyliki widoczne są fragmenty fresków rusko-bizantyjskich z końca XIV wieku, natomiast w głównym ołtarzu umieszczono wczesnogotycką figurę Matki Boskiej z około 1300 roku, którą Władysław Łokietek podarował mieszkańcom Wiślicy w podziękowaniu za udzieloną w trudnych chwilach pomoc. Z kolei w podziemiach kolegiaty, oprócz pozostałości dwóch wcześniejszych kościołów, znajduje się też datowana na 1175 rok Płyta Orantów, będąca unikatowym w skali światowej zabytkiem sztuki romańskiej.

Chcesz osobiście zobaczyć to miejsce? Sprawdź noclegi Wiślica i okolica

Kolegiata w Wiślicy - lokalizacja obiektu na mapie

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *



Ostatnio dodane miejsca:

Zamek w Lublinie

Zamek w Lublinie

Zamek w Lublinie jest jednym z symboli architektonicznych miasta, a zarazem jednym z jego najważniejszych zabytków, o historii sięgającej XII wieku. Za panowania Kazimierza Sprawiedliwego na wzgórzu został wzniesiony gród umocniony drewniano-ziemnym wałem. W kolejnym stuleciu powstał zachowany do dzisiaj ...

Pałac w Tyczynie

Pałac w Tyczynie

Pałac w Tyczynie, mieście leżącym w bezpośrednim sąsiedztwie Rzeszowa, został wzniesiony w latach 1862-1869 przez hrabiego Ludwika Wodzickiego. Na przestrzeni lat był kilkakrotnie modernizowany - w 1881 roku dobudowano do niego pawilon gościnny według projektu znanego krakowskiego architekta Tadeusza ...

Zamek w Sandomierzu

Zamek w Sandomierzu

Zamek w Sandomierzu wzniesiono w XIV wieku w miejscu dawnego grodu, na wysokim wzgórzu otoczonym wodami Wisły. Na polecenie króla Kazimierza Wielkiego pierwotnie drewniana budowla została zastąpiona przez murowany gotycki zamek z wieżą obronną. W tym okresie Sandomierz był jednym z ważniejszych ośrodków ...

Rynek w Rzeszowie

Rynek w Rzeszowie

Rynek w Rzeszowie jest bez wątpienia jedną z największych atrakcji stolicy województwa podkarpackiego. Będący sercem zarówno Starówki, jak i samego Rzeszowa, bardzo często jest pierwszym, a niejednokrotnie najważniejszym punktem programu zwiedzania miasta.

Obecny wygląd rzeszowskiego rynku nieco odbiega ...

Bastion VII Twierdzy Zamość

Bastion VII Twierdzy Zamość

Twierdza Zamość, zbudowana w latach 1579-1618 na polecenie Jana Zamoyskiego, była jedną z największych twierdz Rzeczypospolitej Obojga Narodów, a następnie Księstwa Warszawskiego i Królestwa Polskiego. Choć w drugiej połowie XIX wieku, na rozkaz cara Aleksandra II, została zlikwidowana, niektóre jej ...

Pałac Sieniawa

Pałac Sieniawa

Pałac Sieniawa, którego historia sięga początku XVIII wieku, swoje powstanie, a następnie rozwój zawdzięcza dwóm wielkim rodom magnackim - Sieniawskich i Czartoryskich. U progu XVIII stulecia Adam Mikołaj Sieniawski, syn założyciela miasta Mikołaja Hieronima Sieniawskiego, utworzył w tym miejscu park, ...